Uçucu yağları seyreltmek, kullanım amacına uygun bir taşıyıcı içinde konsantrasyonlarını azaltmak demektir. Cilt için yağ bazlı bir karışımda taşıyıcı, uyumlu bir bitkisel yağ olabilir. Hesaplama son üründeki yüzde üzerinden başlar: 10 ml içinde %1 konsantrasyon, nominal olarak 0,1 ml uçucu yağ ve 9,9 ml baz demektir; 1 ml uçucu yağ değil.
Hesaplamadan önce bileşenin o kullanım için uygun olup olmadığı ve sınırları belirlenmelidir. Düşük yüzde, her yağı herkes için otomatik olarak uygun hâle getirmez. Bu rehberdeki sayısal örnekler aritmetiği açıklar; sizin için güvenli bir konsantrasyon veya tedavi amaçlı kullanım seçmez.
Seyreltme neden önemlidir ve neyi çözemez?
Konsantre uçucu yağ ile hazır formüle edilmiş kozmetik farklı şeylerdir. National Capital Poison Center, bazı yağların cilt reaksiyonlarına neden olabileceğini ve hepsinin cilde uygun olmadığını belirtir. Etiketi ve kullanım amacını kontrol etmek her tariften önce gelir.
Seyreltme, bileşenin karışımdaki oranını düşürür; ancak alerji olasılığını, kontrendikasyonları veya uygulama alanına ilişkin kısıtlamaları ortadan kaldırmaz. Eksik etiketi de telafi etmez. Şişede tam olarak ne olduğunu bilmiyorsanız konsantrasyonu ve uygun kullanımı yalnızca kokudan çıkaramazsınız.
Üç soruyu ayırın: ürün ne içeriyor, karışıma ne kadar giriyor ve sonuç nasıl kullanılacak? Bir şişe adına bakıldığında uygun görünebilir ama yalnızca ortam kokulandırma için üretilmiş olabilir. “Saf”, “doğal” veya “aromaterapi için” ifadeleri somut talimatların yerini tutmaz.
Son üründeki konsantrasyon nasıl hesaplanır?
Nominal hacim hesabında tüm miktarlar için aynı birimi kullanın:
Uçucu yağ, ml = son hacim, ml × konsantrasyon, % ÷ 100.
Baz, ml = son hacim, ml − toplam uçucu yağlar, ml.
Kütleyle ölçülen hazırlamada formül gram üzerinden uygulanır ve sonuç kütle yüzdesidir. Bileşenlerin yoğunluklarını bilmeden gram ve mililitreyi aynı oranda birleştirmeyin. Kütle yüzdesi ile hacim yüzdesi otomatik olarak aynı değildir.
Başlangıçtaki baz ile son karışım arasındaki fark birçok yanlış anlamayı açıklar. 10 ml baza 1 ml uçucu yağ eklerseniz nominal olarak 11 ml karışımınız olur. Uçucu yağ oranı yaklaşık %9,09'dur; %1 veya tam %10 değildir.
Buna karşılık %1'lik 10 ml karışım için aromatik bileşenin nominal miktarı 0,1 ml'dir. Kalan 9,9 ml taşıyıcıdır. Bu örnek, bileşenin o konsantrasyonda kullanımına izin verildiğini varsaymadan yapılan bir oran hesabıdır.
Mililitre cinsinden hesaplama tablosu
Tablo yalnızca belirtilen yüzdeye karşılık gelen toplam uçucu yağ hacmini gösterir. Farkı uyumlu bazla tamamlarsınız. Değerler hacim hesabına yönelik nominal değerlerdir; uygulamadaki doğruluk ölçüm araçlarına ve hazırlamaya bağlıdır.
| Son hacim | %0,5'te | %1'de | %2'de |
|---|---|---|---|
| 10 ml | 0,05 ml | 0,10 ml | 0,20 ml |
| 20 ml | 0,10 ml | 0,20 ml | 0,40 ml |
| 30 ml | 0,15 ml | 0,30 ml | 0,60 ml |
| 50 ml | 0,25 ml | 0,50 ml | 1,00 ml |
%2 sütununu vücut için genel öneri, %0,5 sütununu da çocuklar için öneri olarak yorumlamayın. İzin verilen konsantrasyon; bileşene, ürüne, kişiye ve kullanıma göre ayrıca belirlenir. Bazı bileşenlerin sınırları burada gösterilen değerlerden düşük olabilir.
Tam örnek: 30 ml'den baz miktarına
Doğrulanmış bir formülün 30 ml son ürün ve nominal %0,5 konsantrasyon istediğini varsayalım. 30'u 0,5 ile çarpıp 100'e bölün: toplam 0,15 ml aromatik bileşen çıkar. Basit baz için 30'dan 0,15 çıkarın: nominal olarak 29,85 ml. Hazırlamadan önce iki değeri de yazın.
Yalnızca yarısını istiyorsanız oranı koruyun: 15 ml son hacim, 0,075 ml aromatik bileşen ve nominal olarak 14,925 ml baz. Ancak ölçmenin zorlaştığını fark edin. Kabı küçültmek uygulamayı her zaman kolaylaştırmaz; mevcut araç bu hassasiyete izin vermeyebilir.
Gram cinsinden hesaplama örneği
Kütlece %1 olan 20 g son üründe aromatik bileşen miktarı 0,2 g, formülün kalanı toplam 19,8 g'dır. Yoğunluk verileri olmadan sonradan 0,2 g yerine 0,2 ml kullanmayın. Seçtiğiniz ölçüm yöntemini formül kaydının tamamında koruyun.
Damla sayısı neden tablodan tabloya değişir?
Damla pratiktir ama sabit hacim değildir. Tisserand Institute, tahminlerin yağa ve damlalığa bağlı olduğunu açıklar; sitesinde tartışılan araştırmalarda mililitre başına damla sayısı yaklaşık 20 ile 40 arasında değişmiştir. Ortalamaya dayalı tablo laboratuvar aracı değildir.
Örneğin ml başına 20 damla varsayarsanız iki damla yaklaşık 0,1 ml'dir. 40 varsayarsanız aynı iki damla yaklaşık 0,05 ml'dir. Nominal 10 ml son hacimde sonuçlar sırasıyla yaklaşık %1 ve %0,5'e karşılık gelir.
Bu yüzden yalnızca “birkaç damla” diyen tarif, kesin hesaplama için yetersizdir. Kullanılan varsayımı, son hacmi ve ölçüm yöntemini arayın. Farklı tablolardaki sayıları aynı damlalığı kullanıyorlarmış gibi birleştirmeyin.
Çok küçük miktarlarda aracın hesaplanan hacmi gerçekten ölçüp ölçemediğini kontrol edin. Fazla geniş ölçek aralığı, daha fazla dikkatle hassaslaşmaz. Tarif doğru yapamayacağınız bir ölçüm istiyorsa hazır formüle edilmiş ürün seçin veya hazırlamayı uyarlamak için yardım isteyin.
Taşıyıcı yağ nasıl seçilir?
Taşıyıcı yağ karışımın bazıdır; seçim kullanım amacına uymalıdır. Ürünün kozmetik olup olmadığını, sade mi yoksa zaten parfüm içeren bir ürün mü olduğunu ve kaçınmanız gereken bileşenler bulunup bulunmadığını kontrol edin. Mutfaktaki yemeklik yağ her kozmetik hazırlama için otomatik olarak doğru seçim değildir.
Tatlı badem, jojoba ve bazı Hindistan cevizi ürünleri sık kullanılan bazlardır ama ticari ad yeterli değildir. İçerik listesini ve kullanım koşullarını okuyun. Ticari karışımda üreticinin belirttiği yüzde ve amaç, aynı adlı tüm bazların aynı davrandığını varsaymaktan daha yararlıdır.
Dokuyu uygulamaya göre düşünün: sınırlı alana az miktar, geniş yüzeye yayılan ürün veya bilyeli kap. Ambalaj uyumluluğunu da kontrol edin. Oda sıcaklığında koyulaşan taşıyıcı roll-on içinde kullanışsız olabilir.
Bazları ve seçim ölçütlerini karşılaştırmak için taşıyıcı yağlar rehberini okuyabilirsiniz. Bu makale hesaplamaya odaklanır; böylece taşıyıcı seçimi konsantrasyon belirlemeden ayrılabilir.
Birden fazla yağda hem toplamı hem her bileşeni hesaplayın
Toplam %1 konsantrasyon, her yağdan %1 anlamına gelmez. Nominal 20 ml son karışımda %1 için aromatik bileşenlerin toplamı 0,2 ml'dir. İki bileşen eşit miktardaysa her biri 0,1 ml, yani son ürünün nominal %0,5'ini sağlar.
Toplamı hesapladıktan sonra her bileşenin sınırını kontrol edin. Karışım önerilen toplam yüzdeyi karşılayabilir ama özel kısıtlaması olan bir bileşenden hâlâ fazla içerebilir. Karışım için seçilen genel sınır bireysel sınırı ortadan kaldırmaz.
Aynı ilke konsantre ticari karışım için de geçerlidir. Kullanım için gerekli bilgiler açıklanmıyorsa algıladığınız aromaların sırasından bileşimi yeniden oluşturmaya çalışmayın. Tam olarak o karışım için üretici talimatlarını isteyin.
Bir diğer durum önceden seyreltilmiş bileşendir. Ürün %10 aromatik bileşen bildiriyor ve toplam 10 ml içinde nominal 1 ml ürün kullanıyorsanız o bileşenin katkısı nominal 0,1 ml, yani toplamın %1'idir. Önceden seyreltilmiş ürünün kalan 0,9 ml'si taşıyıcısına aittir. Bu hesap, yüzdelerin ve hacimlerin aynı şekilde tanımlandığını ve etiket bilgisinin tam olduğunu varsayar.
Ancak bu aritmetiği hazır kozmetiği körlemesine değiştirmek için kullanmayın. Formülde kendi görevleri ve sınırları olan başka bileşenler bulunabilir. Tek bileşeni hesaplamak tüm ürünün stabilitesini, korunmasını veya uyumluluğunu doğrulamaz.
Basit bir kayıt tutun: ürün adları, partiler, miktarlar, baz, son hacim ve hazırlama tarihi. Böylece hafızaya güvenmeden karışımı tanımlayabilirsiniz. Damla dönüşümünde kullandığınız varsayımları ayrıca yazın.
Kaydı kontrol ederken tüm bileşenleri toplayıp belirtilen toplamla karşılaştırın. Birden çok baz varsa aromatik yüzde aynı kalsa bile her biri ayrı yazılmalıdır. Açık bir formül başka birinin hesabı tekrarlamasına izin verir; miktarsız aroma listesi vermez.
10 ml roll-on'a nasıl yaklaşılır?
Roll-on ambalajı tanımlar, konsantrasyonu değil. Aynı boydaki iki kap çok farklı formüller içerebilir. Hazır satın alınan roll-on etikete göre kullanılır ve konsantre uçucu yağ gibi değerlendirilmez.
Hesabı anlamak için %1'lik varsayımsal 10 ml formül düşünün: nominal olarak toplam 0,1 ml aromatik bileşen ve 9,9 ml baz. Önce formülün ve bileşenlerin kullanıma uygunluğunu kontrol edin, sonra uygun araçlarla ölçün.
- Kabı ve bilyeyi kontrol edin: yağlı ürüne uygun, temiz ve kuru olmalıdır.
- Şişeleri açmadan miktarları hesaplayın ve tam formülü kaydedin.
- Bileşenleri aynı yöntemle ölçün; kütle ve hacim yüzdelerini karıştırmayın.
- Formüle göre homojenleştirin ve kapatma mekanizması için gereken boşluğu bırakın; taşacak kadar doldurmayın.
- Kabı etiketleyin ve bileşenler ile son ürünün gerektirdiği koşullarda saklayın.
Şişe üzerinde yazan hacim hassas laboratuvar ölçeği değildir. Belirsiz ölçümü, koku yeterli görünene kadar yağ ekleyerek düzeltmeye çalışmayın. Koku yüzdeyi göstermez.
Fazla konsantre hazırlanmış karışım nasıl değerlendirilir?
Eklenmiş uçucu yağ miktarını tam biliyorsanız ve tüm bileşenler uyumluysa daha düşük yüzde için gerekli son hacmi matematiksel olarak hesaplayabilirsiniz:
Gerekli son hacim = uçucu yağ hacmi × 100 ÷ istenen yüzde.
Örnek: 0,4 ml aromatik bileşen, %1 için nominal 40 ml son hacim gerektirir. Mevcut karışım 20 ml ise nominal fark 20 ml baz olur. Ancak bu hesap formülü, her bileşenin sınırını veya ciltte kullanımı doğrulamaz.
Ne kadar döktüğünüzü bilmiyorsanız, etiketler yoksa veya izin verilmeyen bileşenler kullandıysanız ek taşıyıcının sorunu çözdüğünü iddia etmeyin. Kabı kullanılacak ürünlerden ayırın ve üreticiden yönlendirme isteyin. Tanımlama hatası, oran hatasıyla aynı sorun değildir.
Su, banyo ve difüzör neden farklı kurallar gerektirir?
Yağlı baz hesabı bir bardak suya aktarılamaz. Uçucu yağlar yalnızca karıştırmayla suda eşit dağılmaz. Sulu üründe çözündürme ve formül stabilitesi, yüzde hesabından ayrı konulardır.
Küvete yağlı baz eklemek de uçucu yağın banyo suyunda eşit dağıldığını kanıtlamaz. Masaj seyreltme tablosundan doğaçlama banyo veya sprey tarifi üretmeyin. O kullanım için formüle edilmiş ürün seçip etiketine uyun.
Difüzörde uyumluluk cihaza ve ürüne göre belirlenir. Aromatik bileşeni “seyreltmek” için hazneye otomatik olarak bitkisel yağ eklemeyin. Cihaz farkları, su ve temizlik için aromaterapi difüzörü rehberini okuyun.
Etiketleme, saklama ve istenmeyen reaksiyonlar
Kaba bileşimi, hesaplanan konsantrasyonu, tarihi ve kullanım amacını yazın. Orijinal şişelerin talimatlarını da saklayın. Karışıma otomatik olarak bileşenler arasındaki en uzun raf ömrünü vermeyin; hazırlama ve ambalajlama saklama koşullarını değiştirebilir.
Şişeleri kapalı ve çocuklarla hayvanların erişemeyeceği yerde tutun. Yiyecek veya ilaçla karıştırılabilecek bir kabı yeniden kullanmayın. Gebelikte, çocuklar için, cilt hastalıklarında veya tedavi sırasında kişisel formül seçmeden önce tıbbi görüş alın.
Cilt reaksiyonu oluşursa kullanımı bırakın. Poison Control, ürünü nazikçe uzaklaştırmayı ve reaksiyon sürerse uygun bakım almayı önerir; solunum güçlüğü tıbbi acil durumdur. Yanmanın etkinliği doğruladığını varsayarak uygulamayı sürdürmeyin.
Uçucu yağların seyreltilmesi hakkında sık sorulan sorular
%1 seyreltme her yağa uygun mudur?
Hayır. Yüzde, bileşenin uygunluğunu belirlemeden karışımdaki miktarı ifade eder. Ürünün kısıtlamaları ve kullanım bağlamı kontrol edilmelidir.
Daha çok damla daha iyi ürün mü demektir?
Kalite veya etkinliği koku yoğunluğuyla değerlendiremezsiniz. Miktarı artırmak formülü değiştirir ve bileşen sınırlarını aşabilir.
Hazır formüle edilmiş ürün seyreltilmeli mi?
Etikete uyun. Uygulamaya hazır ürünün konsantre olduğunu veya özellikleri değişmeden değiştirilebileceğini varsaymayın.
Aynı tarifi yüzümde ve masaj için kullanabilir miyim?
Otomatik olarak değil. Bölge, sıklık ve bileşenler somut kullanım için değerlendirilmelidir. Küçük kap veya küçük alana uygulama konsantrasyon kısıtlamalarını kaldırmaz.
